Tijdens het Europese diabetescongres van de EASD is er aandacht voor eetproblemen bij diabetes. Uit verschillende onderzoeken blijkt dat problemen met eten er heel verschillend uit kunnen zien. Daardoor zijn eetproblemen soms lastig te herkennen, ook voor zorgverleners.
Wat doet eten met je bloedglucose? Hoeveel koolhydraten zitten ergens in? En als je insuline gebruikt: hoeveel heb je nodig? Deze vragen horen bij diabetes. Maar wat als eten steeds meer spanning geeft, of je er steeds meer mee bezig bent? Het is niet vreemd dat je eetproblemen kunt krijgen.
Uit presentaties op het EASD-congres bleek dat het niet vanzelf duidelijk is als iemand een eetprobleem heeft. Ook niet voor zorgverleners. Daarom onderzoeken wetenschappers hoe zorgverleners eetproblemen eerder kunnen herkennen. En hoe ze erover kunnen praten. Heel belangrijk ook: hoe krijgen mensen met diabetes en eetproblemen betere hulp?
Opmerking van de redactie:
De presentaties waren heel interessant. Ze verdienen ook meer aandacht dan kort in dit nieuwsbericht. Daarom maken we er binnenkort apart nieuws over. Je komt dit vanzelf tegen in onze nieuwsbrief.
Uit onderzoek blijkt dat verschillende vormen van eetproblemen vaker voorkomen bij mensen met diabetes type 1. Bijvoorbeeld: om af te vallen weleens expres te weinig insuline gebruiken.
Insuline weglaten om af te vallen heet ook wel diaboulimia. Onderzoekers werken aan manieren voor zorgverleners om deze problemen op te sporen. Het is dan ook makkelijker om er open over te praten in de spreekkamer.
Ook bij diabetes type 2 komen problemen met eten voor. Eetbuien zijn een bekend voorbeeld. Bij een eetbui eet je in korte tijd veel en heb je het gevoel dat je niet kunt stoppen. Uit onderzoek blijkt dat schaamte en schuldgevoelens een rol kunnen spelen bij mensen met diabetes type 2 en eetbuien. Vaak gebeurt dat juist na een bezoek aan een diabeteszorgverlener. Sommige mensen probeerden na een eetbui juist weer weinig of heel streng te eten. Ook praatten ze niet altijd met anderen over hun eetbuien.
Onderzoekers merken dat een eetprobleem niet altijd opvalt. Er zijn ook verschillen tussen de problemen en hoeveel last je ervan hebt. Maar wanneer heb je eigenlijk een eetprobleem? De redactie van diabetes.nl vroeg dit aan Sara van Grootel, diëtist en gespecialiseerd in eetproblemen.
Van Grootel snapt dat dit lastig is, omdat je met diabetes vaak veel nadenkt over eten. 'Je merkt het bijvoorbeeld als je heel streng gaat eten. Of als het niet lukt om een manier van eten te vinden die je goed volhoudt.'
Nee, je kunt problemen met eten hebben zonder dat je een eetstoornis hebt. Een eetstoornis is een psychische aandoening, zoals anorexia nervosa, boulimia nervosa of een eetbuistoornis. Ook zonder een eetstoornis kan eten veel spanning geven of steeds meer invloed krijgen op je dagelijks leven.
Van Grootel ziet dat mensen na de diagnose diabetes soms heel streng gaan eten. Ze laten bijvoorbeeld een banaan staan, omdat daar veel suiker in zit. Of ze eten geen brood en andere graanproducten meer. ‘Zo streng eten is meestal niet nodig’, zegt Van Grootel.
Ook ziet Van Grootel mensen die een tijd heel streng op hun eten letten en het daarna juist meer loslaten. ‘Bijvoorbeeld tijdens vakanties of feestdagen laten ze de boel wat meer gaan. Daarna gaan ze vaak weer streng op hun eten letten.’ Het lukt dan niet altijd om een manier van eten te vinden die bij ze past en die ze goed kunnen volhouden.
Diabetes kan veel van je vragen. Je moet bijvoorbeeld nadenken over wat je eet en wat dit doet met je bloedglucose. Dat geeft soms spanning. Eet je vaak door stress, verveling of emoties? Of heb je eetbuien of eet je regelmatig ’s nachts? Dan is het ook belangrijk om bij je eetgedrag stil te staan en erover te praten.
Merk je dat eten veel spanning geeft of dat je gedrag rond eten verandert? Praat er dan over met iemand die je vertrouwt of met je zorgverlener. Je hoeft niet te wachten tot je zeker weet dat je een eetprobleem of eetstoornis hebt.
Sara van Grootel merkt dat mensen zich soms schamen voor hun eetgedrag. Toch is het belangrijk om erover te praten. Problemen met eten komen vaker voor bij mensen met diabetes. ‘Bespreek het bijvoorbeeld met je praktijkondersteuner of diëtist. Wij horen dit vaker. Je bent echt niet de enige.’
Denk je dat je misschien een eetstoornis hebt? Dan kun je ook terecht bij Stichting Kiem of WEET, de Nederlandse patiëntenvereniging voor eetstoornissen.
Bronnen: presentaties op het EASD-congres (donderdag 1 oktober 2026), en Sara van Grootel
Beeld: Hananeko Studio, Shutterstock
In de alvleesklier wordt niet alleen insuline gemaakt. De bètacellen maken ook het hormoon amyline. Er gebeurt veel onderzoek naar medicijnen die werken zoals amyline. Dat werd ook duidelijk op het EASD-congres in Milaan. Nieuwe medicijnen die werken zoals amyline kunnen belangrijk worden in de behandeling voor mensen met diabetes en overgewicht. Wat moet je weten?
Dit er te weinig insuline in je lichaam? Dan kun je ketonen krijgen. Deze meet je met een ketonenmeter. Een bedrijf heeft nu een nieuwe sensor gemaakt die de glucosewaarde en hoeveelheid ketonen allebei kan meten.
Door diabetes kun je ook andere lichamelijke problemen krijgen. Zoals oogproblemen of schade aan de nieren. En misschien minder bekend: diabetes kan ook invloed hebben op je hersenen. Wetenschappers vertelden over diabetes en de hersenen tijdens het grote EASD-congres. Internist-vasculair geneeskundige Thomas van Sloten was er ook bij en beantwoordt 5 vragen over diabetes en de hersenen.
Onderzoekers hebben een opvallend resultaat gevonden bij mensen met diabetes en zenuwschade (neuropathie). Een behandeling met een speciale vorm van ruggenmergstimulatie verminderde pijn én verbeterde het gevoel in de voeten en benen. De onderzoekers vertelden over deze resultaten op een groot congres: de EASD.