Dit ene stofje kan diabetes type 1 net na de diagnose misschien afremmen

  • Gepubliceerd op: 7 september 2026
  • Categorie: Algemeen

Net na de diagnose diabetes type 1 hebben de meeste mensen nog werkende bètacellen. En deze cellen maken die eerste periode nog wat eigen insuline. Het stofje 6-BT zorgt misschien dat deze bètacellen blijven werken. Internist-endocrinoloog en hoogleraar Inwendige Geneeskunde Max Nieuwdorp onderzoekt wat dit stofje doet, in de BREBAD-studie. We stellen hem er 4 vragen over.

Hoe ontstond het idee voor dit onderzoek? 

‘We weten dat de darmen en diabetes met elkaar te maken hebben. Ruim 5 jaar geleden deden we onderzoek naar een feces-transplantatie bij diabetes type 1. Ook wel: poeptransplantatie. Hierbij kregen mensen darmbacteriën via een slangetje in hun neus. Wat bleek? Tijdens deze behandeling bleef de hoeveelheid insuline die mensen met diabetes type 1 zelf nog konden maken behouden.'

> Lees-tip: 'Wat wel en niet werkt bij poeptransplantatie voor diabetes type 1'.

'Maar het is niet haalbaar om zo'n transplantatie bij iedereen met diabetes type 1 te doen. We wilden daarom iets maken wat we mensen als pil kunnen geven. Door onderzoek in een laboratorium zagen we dat de stof tryptofaan belangrijk is. Dit zit bijvoorbeeld in kaas, eieren, bananen en noten. Je lichaam zet dit in de darmen om in 6-bromotryptofaan. Kort: 6-BT. Dit kunnen we mensen geven als voedingssupplement, dus als pil.’

Wat doet dit stofje 6-BT precies? 

‘De cellen in je lichaam nemen dit stofje op. Het remt vervolgens de ontsteking van cellen. Het maakt ze minder agressief. Hierdoor vallen afweercellen de bètacellen minder aan. Je houdt hierdoor meer bètacellen over die insuline kunnen blijven maken.

Misschien zijn er wel meer stofjes die dit zouden kunnen. Er wordt bijvoorbeeld ook onderzoek gedaan of vitamine D op die manier kan werken. Maar tot nu toe is er nog geen stof die goed werkt als je het mensen met diabetes type 1 in een pil geeft. Bij 6-BT onderzoeken we of dit wel werkt.’

Voor wie kan behandeling met 6-BT verschil maken? 

‘Als 6-BT werkt zoals we denken, dan kan het een behandeling worden voor mensen voor of vlak na de diagnose diabetes type 1. Je moet nog werkende bètacellen hebben. Dit betekent ook dat we diabetes type 1 eerder moeten opsporen. Zodat we mensen met een hoog risico op de ziekte of heel erg in het begin van de ziekte, de juiste behandeling kunnen geven.

Overigens denk ik dat 6-BT niet bij iedere persoon met diabetes type 1 gaat werken. Daarover moet ik eerlijk zijn. Diabetes type 1 is een heel ingewikkelde ziekte met waarschijnlijk verschillende subtypen, die wetenschappers nog steeds niet helemaal begrijpen. Uiteindelijk zal misschien voor de ene persoon een pil met 6-BT werken en voor de ander een poeptransplantatie of totaal andere behandeling.’

Wat gaat er de komende tijd gebeuren in de BREBAD-studie? 

‘We gaan de werking van 6-BT onderzoeken bij 34 mensen die net de diagnose diabetes type 1 hebben gekregen. De helft van hen krijgt een behandeling met 6-BT. De anderen krijgen een nepmedicijn. Ook wel: placebo.

In het onderzoek kijken we naar hoe goed de bètacellen werken en hoeveel insuline mensen maken. Ook onderzoeken we de reactie van het afweersysteem, de bloedglucosewaarden en hoe veilig het medicijn is.’

Meedoen aan de BREBAD-studie 

De onderzoekers zoeken nog deelnemers. Je kunt meedoen aan de BREBAD-studie als je tussen de 18 en 30 jaar bent en de diagnose diabetes type 1 kreeg in de afgelopen 6 maanden. Breakthrough T1D investeert in dit onderzoek. 

Wil je meedoen? Stuur dan een mailtje naar arts-onderzoeker Jordi Dengerink: j.dengerink@amsterdamumc.nl. 

Je kunt je vraag ook stellen in dit gesprek over de BREBAD-studie op het Trefpunt.

Beeld: fizkes, Shutterstock