Het medicijn rituximab, dat reeds gebruikt wordt voor de behandeling van auto-immuunziekten, kan ook de vernietiging van de insuline-producerende cellen bij patiënten met insuline-afhankelijke (type 1) diabetes vertragen.

Bij type 1 diabetes worden de insuline-producerende beta-cellen in de pancreas vernietigd door een auto-immuun proces. Onderzoekers aan de Universiteit van Texas Southwestern en 14 andere centra wereldwijd hebben vastgesteld dat injecties met het medicijn rituximab de beta-cel vernietiging gedurende ten minste een jaar vertraagt in de pancreas van personen met nieuw gediagnosticeerde type 1 diabetes.

Dr. Philip Raskin, hoofdonderzoeker en hoogleraar interne geneeskunde aan de UT Southwestern beschouwt deze resultaten als heel bemoedigend, maar voegt daaraan toe: "Onze bevindingen suggereren geenszins dat rituximab nu altijd moeten worden gebruikt als een behandeling of dat het zorgt dat mensen geen insuline-injecties meer hoeven gebruiken .... Dit is nog geen blijvende remedie voor type 1 diabetes. De resultaten suggereren dat B-lymfocyten een belangrijke rol spelen bij het ontstaan van type 1 diabetes, en dat een medicijn dat deze B-lymfocyten onderdrukt de vernietiging van beta-cellen kan afwenden ."

81 deelnemers kregen een infuus met rituximab of met een placebo een keer per week gedurende vier weken. De deelnemers varieerden in leeftijd van 8 tot 40 jaar oud en hadden type 1 diabetes gekregen in de periode van 3 maanden voorafgaand aan het onderzoek. Na een jaar hadden de deelnemers aan wie rituximab was toegediend lagere doseringen insuline nodig om de bloedglucose te reguleren, en zij hadden een hogere eigen insuline productie. Ook bereikten zij een betere controle van de bloedsuikerspiegel.

Hoewel het exacte mechanisme van de werking van rituximab nog onduidelijk is, blijkt uit deze studie dat een therapie die zich richt op B-lymfocyten de functie van de bèta-cellen van de alvleesklier kan verbeteren in het begin van het ontstaan van type 1 diabetes.

New England Journal of Medicine, 4 december 2009
Online diabetes.nl: 21-12-2009